Ejo hazaza ha Pariki ya Kahuzi-Biega n'ingagi zayo ni ah'iki?

Mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Kongo, Pariki y'Igihugu ya Kahuzi-Biega, ubuhungiro bw'ikirangirire bw'ingagi za nyuma zo mu bibaya by'iburasirazuba, ubu iri hagati y'intambara z'abantu no kubaho kw'ibinyabuzima. Intambara hagati y'amatsinda yitwaje intwaro irenga aho imirwano ibera: igera kugeza mu mashyamba y'imbere y'aha hantu hashyizwe mu murage w'isi wa UNESCO. Kubera amasasu n'ubusahuzi bihoraho, ingagi zirahunga, zihangayitse, zayobewe, rimwe na rimwe zitandukanye n'imiryango yazo.
Ariko iterabwoba ntiriturutse ku ntwaro gusa. Bitewe n'icyuho cyasizwe n'igabanuka ry'amarondo ya ICCN, abatema ibiti binjiye muri pariki, batema ibiti ngo bakore amakara. Ubu bucuruzi butemewe, bwabaye isoko y'imibereho ku miryango myinshi yavanywe mu byayo cyangwa yakennye kubera intambara, burimo gusenya bucece urusobe rw'ibinyabuzima. Buri giti kiguye gitwara agace k'aho ingagi ziba. Ishyamba ridafite kirengera rigenda rizimira umunsi ku wundi.
Turareba, nta cyo dushoboye, isenyuka ry'umwe mu mitungo y'ibidukikije y'agaciro gakomeye muri Afurika.
I Kahuzi-Biega, si inyamaswa gusa zibangamiwe: ni uburinganire bwa kera hagati y'umuntu, ibidukikije n'urwibutso rw'isi ikiriho.
© David Kalinga, umunyamakuru wigenga